SPIS RODZIN OGRODNIKÓW Z OŻAROWA MAZOWIECKIEGO i okolic
Opracowanie to dedykuję pamięci wszystkim tym ogrodnikom, którzy tu na tej ziemni bardzo ciężko pracowali i przyczynili się do rozwoju naszego miasta i regionu.
JERZY ROŻECKI
Ja jestem piątym pokoleniem ogrodników, którzy od 1918 roku związani są z Ożarowem i spróbuję
przypomnieć rodziny, które tu żyły i zajmowały się ogrodnictwem po 1945 roku.
Nikt do tej pory nie pokusił się aby opisać dzieje największej grupy społecznej jakim byli Ożarowscy Ogrodnicy, może mój spis przyczyni się do powstania opracowań dotyczących tej grupy
zawodowej. Do końca lat 90 oni najbardziej przyczynili się do rozwoju miasta i gminy, dzięki nim powstawały przedsiębiorstwa działające na rzecz rolnictwa i ich zaopatrzenia. Dochód jaki przynosili ogrodnicy i przedsiębiorstwa pracujące na ich rzecz, był per capita większy niż wszystkie miejscowe, państwowe przedsiębiorstwa razem wzięte.
Gospodarstwa nigdy nie były dotowane, były częściej okradane przez państwo (kontyngenty, obowiązkowe dostawy, które zniesione zostały dopiero 1 stycznia 1973 roku oraz ,obowiązkowa kontraktacja). Do największych przedsiębiorstw pracujących na rzecz rolnictwa w naszym mieście zaliczyć można było Spółdzielnię Ogrodniczą w Błoniu oddział Ożarów Mazowiecki – SO, Przedsiębiorstwo Nasiennictwa Ogrodniczego i Szkółkarstwa w Ożarowie Mazowieckim – PNOS, Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Ożarowie Mazowiecki – GS, Kółko Rolnicze przemianowane na Spółdzielnię Kółek Rolniczych – SKR, Bank Spółdzielczy w Błoniu oddział Ożarów Mazowiecki oraz liczne zakłady rzemieślnicze. W gospodarstwach było więcej zatrudnionych pracowników stałych i sezonowych niż w przemyśle, który dopiero się rozkręcał aby upaść na początku lat dwutysięcznych. Razem z przemysłem kończyły działalność przedsiębiorstwa i spółdzielnie związane z rolnictwem .Nie ma już Banku Spółdzielczego, nie ma już PNOS u, ani Spółdzielni Ogrodniczej, Kółko Rolnicze też zlikwidowane, GS kończy swoją działalność.
Idą nowe czasy a z nimi przybywają nowi ludzie, powstają nowe domy, bloki, zakłady i magazyny, Ożarów i okolica rozbudowuje się i pięknieje – historia kołem się toczy. Ktoś kiedyś powiedział że,
Mieszkaniec, który nie zna historii swojego miasta traci tożsamość i nie zasługuje na szacunek.
Poniżej przedstawiam legitymacje, książeczki członkowskie i karty Polskiego i Warszawskiego Związku Ogrodniczego trzech pokoleń mojej rodziny.
Legitymacja z 1946 roku PZO (Polskiego Związku Ogrodniczego) Bronisławy Ambrożewicz, mojej babci.
Książeczka plantatora z 1968 roku Aleksandra Rożeckiego, mojego ojca.
Określenie kierunku specjalizacji gospodarstwa Aleksandra Rożeckiego, mojego ojca. Dokument z 1978 roku..
Książeczka członkowska Spółdzielni Ogrodniczej w Błoniu z 1987 roku Jerzego Rożeckiego czyli autora opracowania.
Legitymacja z 1988 roku PZO (Polskiego Związku Ogrodniczego) Jerzego Rożeckiego czyli autora opracowania.
Członek Warszawskiego Związku Ogrodniczego Jerzy Rożecki. Dokumenty z 1989 roku.
Historię mojej rodziny przeczytasz we wpisie „Warszawsko – ożarowska rodzina Ambrożewiczów”, którego jestem autorem.
Ożarów Mazowiecki i okolice do 1990 roku były największym zagłębiem warzywniczym w Polsce. Między innymi dlatego tu właśnie zlokalizowano Warszawski Rynek Hurtowy Bronisze.
Niestety czasy się zmieniły. Ogrodnicy odchodzą w zapomnienie. Za parę lat nikt nie będzie pamiętał, że mieszka na dawnym polu Aniołkowskiego, Kolisa, Komosy czy Łuczaka, na którym uprawiano cebulę, kalafiory, kapustę lub marchew. W dzisiejszych czasach na polach, które jeszcze nie zostały zabudowane widać tylko uprawę kukurydzy i zboża, uprawa warzyw to rzadkość.
W internecie można znaleźć spisy przedwojennych właścicieli ziemskich, którzy mieszkali w Ożarowie i okolicach w XX wieku według stanu majątków ziemskich w powiatach II Rzeczypospolitej Polskiej z ok. 1930 r. (wyk. P. Orzechowski).
Basiński Antoni majątek Zielonki
Charłupski Witold ,,-,,-,, Kopytów
Detkens Wiktor ,,-,,-,, Strzykuły
Geban Feliks ,,-,,-,, Gąsin
Grabski Władysław ,,-,,-,, Gołąbki
Janasz Stanisław ,,-,,-,, Płochocin
Jawornicki Konstanty ,,-,,-,, Szeligi
Koelichen Zygmunt ,,-,,-,, Włochy
Marszewski Mieczysław ,,-,,-,, Pilaszków
Matys Stefan ,,-,,-,, Macierzysz
Michler Karol ,,-,,-,, Radzików
Pachniewski Zygmunt ,,-,,-,, Pogroszew
Reicher Stanisław ,,-,,-,, Ożarów
Stanielewicz Sylwester ,,-,,-,, Blizne
Styczek Waldemar ,,-,,-,, Wolskie
Śmieciński Leopold ,,-,,-,, Gołaszew
Wiencek Jan ,,-,,-,, Karolin
Wodziński Gustaw ,,-,,-,, Wąsy
Toporski Franciszek ,,-,,-,, Łaźniew
Niestety nigdzie nie znalazłem spisów gospodarzy po II wojnie światowej. Poniżej przedstawiam spis gospodarzy, ogrodników z Ożarowa Mazowieckiego oraz z najbliższych okolic takich jak: Gmina Ożarów, Gmina Błonie, Gmina Babice, Piastów, Pruszków. Spis jest niepełny i będzie uzupełniany, dużo rodzin jest mi znanych osobiście ale nie wszystkie ,korzystałem z wiedzy innych ogrodników mieszkańców okolicznych miejscowości ale i oni też mogli kogoś pominąć . W spisie podane są tylko nazwiska rodzin bez imion i miejsc posiadania gospodarstwa z tego względu, że rodziny były duże i liczne, ich członkowie posiadali gospodarstwa w różnych lokalizacjach i byli spokrewnieni. Przykładem mogą być gospodarstwa prowadzone przez kilka rodzin o tym samym nazwisku np., Kwiatkowskich, Lubańskich, Marudów, Olesińskich, Perzów, Szelenbaumów, Zalewskich i innych, niektórzy są spokrewnieni inni nie.
Za błędy w nazwiskach i literówki przepraszam, ale nie korzystałem z żadnego dostępnego spisu, przekazywano mi ustnie nazwiska rodzin i to są nazwiska często potocznie używane więc mogą być błędne. Mnie bardzo często przedstawiają jako Różycki a poprawnie moje nazwisko brzmi Rożecki, mówiono Szeleban a powinno być Szelenbaum itp.
Zwracam się z prośbą o zgłaszanie pominiętych rodzin ogrodników do WMOW w zgłoszeniu proszę o podanie nazwiska i imienia oraz miejscowości w której się znajduje się lub znajdowało gospodarstwo w miarę napływu informacji będziemy rozszerzać i uzupełniać spis.
W spisie widnieją nazwiska 170 rodzin z Ożarowa i okolic które zajmowały się ogrodnictwem w tamtych czasach. Do lat osiemdziesiątych rolnicy i ogrodnicy byli największą grupą zawodową na tym terenie i walnie przyczynili się do rozwoju naszej miejscowości.
Wśród ogrodników byli i są jeszcze tacy, którzy mieli wąską specjalizację np.
Szkółkarze: Hoser, Kamiński, Szymanowski,, Włodarczyk.
Kwiaciarze: Bucholc, Dudziński, Kulisiewicz, Łącki, Morawski, Raczyński, Ruchowski, Windyga.
Hodowcy nasion: Dawidowski, Kulisiewicz, Oziemski.
Kwasiarze: Bednarski, Bozik, Bucholc, Olesiński, Szwedo, Ścichocki, Śmietanka, Zimochocki.
ALFABETYCZNY SPIS RODZIN ZAJMUJĄCYCH SIĘ OGRODNICTWEM
Z OŻAROWA MAZOWIECKIEGO I OKOLIC
po 1945 roku
A
Rodzina Ambrożewiczów
,,-,,-,, Aniołkowskich
,,-,,-,, Antolaków
B
Rodzina Bajkowskich
,,-,,-,, Balcerzaków
,,-,,-,, Baranów
,,-,,-,, Bartosińskich
,,-,,-,, Bednarskich
,,-,,-,, Berne
,,-,,-,, Berskich
,,-,,-,, Bieńko
,,-,,-,, Boguckich
,,-,,-,, Bozików
,,-,,-,, Bracików
,,-,,-,, Bucholców
,,-,,-,, Budziszewskich
,,-,,-,, Bujników
,,-,,-,, Burszewskich
,,-,,-,, Bzówka
C
Rodzina Ciećwierzów
,,-,,-,, Cupriaków
D
Rodzina Dawidowskich
,,-,,-,, Dębkowskich
,,-,,-,, Dmowskich
,,-,,-,, Długoszów
,,-,,-,, Dobrogoszów
,,-,,-,, Dołęgów
,,-,,-,, Dominiaków
,,-,,-,, Drzewińskich
,,-,,-,, Dudzińskich
,,-,,-,, Duszyńskich
F
Rodzina Federowiczów
,,-,,-,, Filipowiczów
,,-,,-,, Florczaków
G
Rodzina Gładygów
,,-,,-,, Głowackich
,,-,,-,, Gołąbów
,,-,,-,, Grabowskich
,,-,,-,, Grędów
,,-,,-,, Grulów
,,-,,-,, Gryżewskich
,,-,,-,, Grzeszkowskich
H
Rodzina Hapaków
,,-,,-,, Hassów
,,-,,-,, Hoserów
I
Rodzina Iwanickich
,,-,,-,, Iwańskich
J
Rodzina Jabłeckich
,,-,,-,, Janeczków
,,-,,-,, Jaroszewskich
,,-,,-,, Jarzębowskich
,,-,,-,, Jaworskich
K
Rodzina Kaczmarków
,,-,,-,, Kamińskich
,,-,,-,, Karnowiczów
,,-,,-,, Kałdunków
,,-,,-,, Kazuniów
,,-,,-,, Kelerów
,,-,,-,, Kilenów
,,-,,-,, Kiliańskich
,,-,,-,, Kirejczyków
,,-,,-,, Kochańskich
,,-,,-,, Kolisów
,,-,,-,, Kolczyńskich
,,-,,-,, Komosów
,,-,,-,, Kopałów
,,-,,-,, Kosińskich
,,-,,-,, Koźmińskich
,,-,,-,, Krętkowskich
,,-,,-,, Kuberskich
,,-,,-,, Kuletów
,,-,,-,, Kulisiewiczów
,,-,,-,, Kurzelów
,,-,,-,, Kwiatkowskich
L
Rodzina Latoszków
,,-,,-,, Lenartów
,,-,,-,, Leszczyńskich
,,-,,-,, Leśniewskich
,,-,,-,, Lubańskich
Ł
Rodzina Łąckich
,,-,,-,, Łuczaków
M
Rodzina Majerów
,,-,,-,, Majewskich
,,-,,-,, Maratów
,,-,,-,, Matczaków
,,-,,-,, Marudów
,,-,,-,, Matysów
,,-,,-,, Mazurów
,,-,,-,, Michrowskich
,,-,,-,, Mierkiewiczów
,,-,,-,, Mikołajczyków
,,-,,-,, Mikrusów
,,-,,-,, Mildów
,,-,,-,, Milejów
,,-,,-,, Mlosków
,,-,,-,, Morawskich
,,-,,-,, Moszyńskich
,,-,,-,, Możdzyńskich
N
Rodzina Nowaków
,,-,,-,, Nowakowskich
O
Rodzina Olesińskich
,,-,,-,, Olędzkich
,,-,,-,, Oraczów
,,-,,-,, Ostrowskich
,,-,,-,, Orzechowskich
,,-,,-,, Oziemskich
P
Rodzina Pakulskich
..-..-.. Pawłowskich
,,-,,-,, Perkowskich
,,-,,-,, Perzów
,,-,,-,, Pietrzaków
,,-,,-,, Pieścików
,,-,,-,, Plochów
,,-,,-,, Pływaczewskich
,,-,,-,, Poręckich
,,-,,-,, Potrzebowskich
,,-,,-,, Prokopiuków
,,-,,-,, Pytkowskich
,,-,,-,, Pytlakowskich
,,-,,-,, Pyzlów
R
Rodzina Raczyńskich
,,-,,-,, Radziejewskich
,,-,,-,, Rogalskich
,,-,,-,, Rosiaków
,,-,,-,, Rosłonków
,,-,,-,, Roszkowskich
,,-,,-,, Rożeckich
,,-,,-,, Ruchowskich
,,-,,-,, Rudnickich
,,-,,-,, Rusiniaków
S
Rodzina Sandomierskich
,,-,,-,, Salińskich
,,-,,-,, Skalskich
,,-,,-,, Skirzyńskich
,,-,,-,, Skorupskich
,,-,,-,, Skowrońskich
,,-,,-,, Sławków
,,-,,-,, Sobczaków
,,-,,-,, Sobiesiaków
,,-,,-,, Sobieskich
,,-,,-,, Sodułów
,,-,,-,, Stańczyków
,,-,,-,, Stępniewskich
,,-,,-.. Suligów
,,-,,-,, Szczecińskich
,,-,,-,, Szelenbaumów
,,-,,-,, Szwedo
,,-,,-,, Szymanowskich
Ś
Rodzina Ścichockich
,,-,,-,, Śmietanków
,,-,,-,, Śniedziów
,,-,,-,, Świątków
,,-,,-,, Święciaszków
T
Rodzina Tramsiów
,,-,,-,, Trzcińskich
U
Rodzina Urbańskich
,,-,,-,, Usiądków
W
Rodzina Walerzaków
,,-,,-,, Wielgaszewskich
,,-,,-,, Wielgomasów
,,-,,-,, Windyga
,,-,,-,, Witkowskich
,,-,,-,, Włodarczyków
,,-,,-,, Wróblewskich
Z
Rodzina Zalewskich
,,-,,-,, Zasłonów
,,-,,-,, Zduniaków
,,-,,-,, Zegardłowiczów
,,-,,-,, Zimochockich
Ż
Rodzina Żurawskich
,,-,,-,, Żychlińskich