KRZYŻ W CENTRUM OŻAROWA MAZOWIECKIEGO  

SYMBOL CHWAŁY, PAMIĘCI I WIARY

W centrum naszego miasta na południowo – wschodnim narożniku ulicy Poznańskiej i Strażackiej dawniej noszącej nazwę Floriańska (opisana na mapie z 1943 roku jako ulica o nawierzchni brukowej) stoi wysoki drewniany krzyż. Na tej mapie naniesiony jest symbol krzyża oraz prostokąt oznaczający teren wydzielony wokół krzyża.

01-krzyz-na-mapie-1943

Mapa inwentaryzacyjna niemiecka z 1943 roku.

Pierwszy odnaleziony zapis o istnieniu krzyża pochodzi z 23 strony Kroniki Parafii świętego Stanisława Kostki w Ołtarzewie (tak wówczas brzmiała nazwa parafii ożarowskiej).  Oto zapis  wykonany ręką ówczesnego proboszcza, księdza Emiliana Skrzecza pod datą 23 listopada 1947 roku. 

1_02-kronika-parafialna-1947

Notatka z księgi parafialnej o poświęceniu krzyża i zastąpieniu nim starego, str. 23.
Straż Ochotnicza 23-XI 47. Odbyło się poświęcenie Krzyża – ufundowanego przez Straż Ochotniczą z Ożarowa. Krzyż postawiono przy skrzyżowaniu ul. – szosy Poznańskiej z ul. Floriańską (stary Krzyż przekazano Ks. proboszczowi).

Tyle mówi zapis, z którego wynika, że wcześniej musiał istnieć inny krzyż, o którym możemy się domyślać, że był krzyżem przydrożnym postawionym wcześniej przez mieszkańców miejscowości.

Według wspomnień pana Henryka Poręckiego na krzyżu w latach pięćdziesiątych ubiegłego wieku początkowo była przymocowana blaszana tablica z wypisanymi nazwiskami poległych w obronie Ojczyzny Druhów Ochotniczej Straży Pożarnej z Ożarowa, teren wokół krzyża ogrodzony był skromnym, niskim płotkiem metalowym, następnie ufundowano tablicę z piaskowca, która początkowo była ułożona płasko na ziemi u stóp krzyża. Tablica powstała prawdopodobnie w czasie gdy komendantem OSP w Ożarowie był pan Eugeniusz Łazowski brat uwiecznionego na tablicy Edmunda.

Po pięćdziesięciu siedmiu latach, na początku 2004 roku, w nawiązaniu do zbliżającej się 80 rocznicy powołania Ochotniczej Straży Pożarnej w Ożarowie, burmistrz Ożarowa Mazowieckiego Kazimierz Stachurski wraz ze swoim zastępcą Piotrem Dadasem, postanowili ufundować nowy, drewniany krzyż poświęcony pamięci sześciu Druhów OSP poległych w latach 1939-1945 w obronie Ojczyzny. Poprzedni drewniany krzyż nie nadawał się już do remontu.

03-Krzyż-Strażacki

Krzyż zwany „strażackim” w 2005 roku

Nowy krzyż z drewna dębowego, został zamówiony w firmie stolarskiej w Janowie Lubelskim, przy wsparciu organizacyjnym księdza proboszcza Mariana Muchy z Parafii NMP Królowej Apostołów  w Ołtarzewie. Ze starego krzyża zachowała się pasyjka – metalowa figurka Chrystusa Ukrzyżowanego oraz metalowy koronkowy daszek osłaniający figurkę.

 Stojący obecnie krzyż, popularnie zwany Krzyżem Strażackim lub Krzyżem Strażaków stoi od dnia 3 maja 2004 roku o czym świadczy umieszczona  na tylnej części drzewca krzyża tabliczka z napisem:   

W 80 ROCZNICĘ POWOŁANIA

OCHOTNICZEJ STRAŻY POŻARNEJ W OŻAROWIE

WDZIĘCZNI BOGU

I DZIELNYM DRUHOM STRAŻY POŻARNEJ

ZA OPIEKĘ NAD MIASTEM I GMINĄ

KRZYŻ TEN UFUNDOWALI

BURMISTRZOWIE OŻAROWA MAZOWIECKIEGO

3MAJA 2004 ROKU

04-Tabliczka-fundacyjna-Krzyża-Strażackiego

Taką historię krzyża udało się ustalić.

Kolejnym istotnym elementem tego miejsca jest kamienna tablica z wyrytymi nazwiskami i imionami Druhów OSP OŻARÓW, którzy zginęli w latach 1939 – 1945 oddając swe życie za Polskę. Tablicę ozdobiono symbolami Krzyża i  POLSKI WALCZĄCEJ.  

05-20221205_1213211  Kamienna tablica z nazwiskami

  1. ŁAZOWSKI EDMUND-rozstrzelany 13 grudnia 1943 roku w Zaborowie

2.ŁUCZAK WACŁAW- pseudonim,, Czajka ‘’zastrzelony przez gestapo 8 lipca 1944 roku w Ożarowie

3.PAWELEC STANISŁAW – pseudonim ,,Jeleń”” urodzony w 1924 roku, starszy strzelec 2 kompanii, poległ w ataku na Dworzec Gdański w Warszawie 21sierpnia 1944 roku

4.REICHER KAZIMIERZ – urodzony 22 października 1892 roku, Szef Kadry Obywatelskiej pseudonim Gryf zamordowany przez Niemców w Kazimierzu nad Wisłą w nocy z 3 na 4 lipca 1944 roku

5.SKÓRKOWSKI WŁADYSŁAW – w 1939 roku został naczelnikiem OSP, został zmobilizowany, przedostał się na Węgry

6.WOŁKOW STEFAN – rozstrzelany w Zaborowie prawdopodobnie w grudniu 1943 roku 

Wszyscy wymienieni Druhowie OSP Ożarów byli żołnierzami Armii Krajowej z VII Rejonu ,,JAWORZYN” – OŻARÓW w VII OBWODZIE ,,OBROŻA’’. Poświęcili swoje młode życie, zostawili swoje rodziny walcząc za naszą wolność.   

CZEŚĆ ICH PAMIĘCI

NIECH ODPOCZYWAJĄ W POKOJU

06-20221205_121352

Każdego przechodzącego obok krzyża prosimy o modlitwę za poległych

a za Ich wspomnienie niech spływa na wszystkich BOŻE BŁOGOSŁAWIEŃSTWO.

inż. Paweł Zdanowicz

Opracowanie poświęcone zbliżającej się 100. rocznicy założenia OSP w Ożarowie

22 grudnia 2023 roku, w słonecznej przerwie miedzy wichurą a wichurą ze śnieżycą, został zamontowany nowy krzyż. Inicjatorem montażu nowego krzyża na setną rocznicę powołania OSP w Ożarowie jest druh Jerzy Łajca. Wykonawcą nowego, dębowego krzyża jest miejscowa firma stolarska Ryszarda Dobosza. Galanterią miedzianą zajmowała się firma Ekro Knyż. Konsultacja techniczna Paweł Zdanowicz.

Galeria zdjęć Pawła Zdanowicza z montażu
w dniu 22 grudnia 2013 roku
nowego krzyża

Galeria zdjęć Kazimierza Stachurskiego

Zapraszamy też do wpisów dotyczących druhów wymienionych na tablicy pamiątkowej Krzyża Strażackiego.

Kazimierz Reicher (1892-1944) – życie

Kazimierz Reicher (1892-1944) – konspiracyjna działalność i śmierć

Stefan Wołkow – strażak

Stefan Wołkow – jego czwarty syn

 

Powiązane zdjęcia:

Dodaj komentarz