W Kaputach są położone blisko siebie aż trzy kapliczki.

Kapliczka przy Umiastowskiej u wylotu Wygodnej przed skrzyżowaniem z Sochaczewską

Jadąc na północ z Ołtarzewa ulicą Umiastowską, po minięciu nowego cmentarza w Umiastowie spotykamy przy drodze po prawej stronie kapliczkę w formie krzyża obłożoną płytkami klinkierowymi. Dziś wygląda na zaniedbaną. Odpadające płytki odsłaniają w strefie cokołu ozdobny ornament wytłoczony w białym tynku. Kapliczka stoi w narożniku skrzyżowania ulicy Umiastowskiej i Wygodnej.

1_Umiastowska-wygodna-2
Kapliczka róg Umiastowskiej i Wygodnej, fot. P. Zdanowicz

Według relacji potomków fundatorem kapliczki był pan Jan Sandomierski, który wybudował tę kapliczkę na swoim terenie po pierwszej wojnie światowej. Jedna z pań pamięta, że kapliczka po drugiej wojnie światowej posiadała ślady kul, które zostały zakryte podczas pierwszego remontu. Drugi remont ufundowali pobliscy mieszkańcy w latach 2003-2004 polegający na obłożeniu kapliczki płytkami klinkierowymi w celu ochrony przed zachlapaniem błotem i uderzeniami kamieni wypadających spod kół przejeżdżających ulicą Umiastowską samochodów. Kapliczka stoi częściowo w pasie drogowym ulicy Umiastowskiej w odległości 1,80 m od krawędzi jezdni, a częściowo na gruncie prywatnym.

Umiastowska-Wygodna-4   Umiastowska-Wygodna-3

 

 

 

 

 

Umiastowska-WygodnaObecny stan kapliczki wymaga przeprowadzenia remontu z jednoczesnym przesunięciem na bezpieczną odległość od jezdni ulicy Umiastowskiej najlepiej poza teren pasa drogowego. Deklaracja zgody na przesunięcie kapliczki na teren prywatny poza pas drogowy w miejsce dostępne z ulicy już istnieje. Dalsze ustalenia odnośnie remontu należy pilnie wykonać. Podczas kolejnego remontu dobrze byłoby powrócić do pierwotnego wyglądu kapliczki-krzyża.

 

Kapliczka przy ulicy Wygodnej róg Kapuckiej

Kapliczka jest usytuowana w południowo wschodnim narożniku skrzyżowania na gruntach rolnych od wieków należących do rodziny Pietrzaków. Ufundował tę kapliczkę w 1925 r. pan Jan Pietrzak. Dokładną datę budowy kapliczki udało się ustalić na podstawie zdjęć udostępnionych przez panią Krystynę i Jolantę Pietrzak. Po obróbce komputerowej dostarczonego materiału, podczas szczegółowego oglądania detali na zdjęciach udało się odczytać na tabliczce umieszczonej pod niszą z zawieszonym ryngrafem Matki Boskiej Częstochowskiej napis o treści BOŻE BŁOGOSŁAW NAM 1925 R.

2019-11-22_1620262019-11-22_162525    

Widok kapliczki lata sześćdziesiąte ubiegłego wieku

Udało się też ustalić, że kapliczka zbudowana była z cegły, otynkowana tynkiem wapiennym i pobielona wapnem. Posiadała cokół odcięty od trzonu kapliczki ozdobnymi profilami ciągnionymi w formie wałków, ćwierćwałków, karesnów i listew. Na cokole ustawiono trzon kapliczki z niszą prostokątną od strony zachodniej, pod którą znajdowała się tabliczka o wymiarach 20×30 cm z wyżej wymienionym napisem. Głowica kapliczki była bogato zdobiona profilami ciągnionymi ukształtowanymi w łuki od frontu i od tyłu oraz profilami prostymi po bokach. Zwieńczenie kapliczki stanowił krzyż betonowy z pasyjką obrócony na zachód. Ogrodzenie kapliczki stanowiły cztery słupki betonowe z poziomo osadzonymi rurami stanowiącymi barierki. Ogrodzenie to zostało przeniesione  w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku do kapliczki przy ulicy Sochaczewskiej. Przeniesienie ogrodzenia było związane z koniecznością remontu rozsypującej się kapliczki. Remont przeprowadzono dostępnymi wtedy materiałami i umiejętnościami majstra. Kapliczkę przebudowano obmurowując białą cegłą, wykonano nowy, metalowy krzyż obrócony na północ oraz nowe ogrodzenie.

Wygodna-Kapucka

Stan obecny listopad 2019

Dawny wygląd całkowicie zaginął, pozostała jednak pamięć o przodkach i modlitwa w ich intencji.

2019-11-22_164341Pogrzeb fundatora kapliczki pana Jana Pietrzaka czerwiec 1947r.

Odnalezienie i zabezpieczenie starych zdjęć umożliwia opracowanie dokumentacji odtworzeniowej, a przy zaangażowaniu społeczeństwa i władz, może udałoby się przywrócić dawny wygląd kapliczki, której wiek zbliża się do 100 lat.

Kapliczka przy Sochaczewskiej róg Kapuckiej

Trzecia kapliczka stojąca przy ulicy Sochaczewskiej róg ulicy Kapuckiej na dzień dzisiejszy znajduje się w najlepszym stanie technicznym. W roku 2010 przeprowadzono remont. Kapliczkę obłożono płytami kamiennymi z okienkami w czterech niszach wykonanymi z drewna dębowego. Daszek pokryto blachą lakierowaną. Kapliczkę zwieńcza krzyż wykonany z granitu. Niestety obecnie nie odnaleziono żadnych dokumentów ani zdjęć przedstawiających poprzedni wygląd kapliczki. We wspomnieniach mieszkańców okolicy kapliczka była biała o kształtach przypominających kapliczkę z ulicy Wygodnej lecz mniej zdobiona i z płaskim daszkiem. Wśród rdzennych mieszkańców Kaput istnieje opowieść, że zbudowali ją myśliwi w okresie międzywojennym a może nawet wcześniej w XIX wieku. Mogli to być myśliwi związani z dworem w Umiastowie i Kręczkach. Obecne koło myśliwskie w Ożarowie o nazwie Jeleń, które zostało założone jesienią w 1945 roku nie posiada w swoich dokumentach zapisów dotyczących kapliczki.

Sochaczewska-Kapucka

Jest tylko pewność co do istniejącego ogrodzenia, które zostało przeniesione przez pana Wacława Pietrzaka, syna Jana podczas przebudowy kapliczki przy ulicy Wygodnej róg Kapuckiej w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku.

Wracając do opowieści o przypuszczalnych fundatorach kapliczki – myśliwych, warto by rozważyć przy porządkowaniu i dekoracji możliwość przeznaczenia jednej niszy na wizerunek św. Huberta, patrona myśliwych. Może takim pomysłem zarazić obecne koło myśliwskie Jeleń z Ożarowa Mazowieckiego.

  20191108_13074120191108_130727

Nisze kapliczki od ul. Sochaczewskiej

Myślę, że napis na tabliczce kapliczki BOŻE BŁOGOSŁAW NAM 1925 R pomoże nam w przeprowadzeniu renowacji kapliczek. Dziękuję wszystkim, którzy pomogli mi w zdobyciu materiałów do tego artykułu. Może przy okazji rodzinnych spotkań uda się odnaleźć jakieś wspomnienia a może pamiątki związane z kapliczkami? Pamiętajmy o świadectwach wiary naszych przodków.

inż. Paweł Zdanowicz

 

Dodaj komentarz