Arcybractwo Straży Honorowej

Przeglądając pamiątki, zdjęcia i dokumenty Krystyny i płk. artylerii Jerzego Żychowskiego, ofiarowane przez siostrzeńca Krystyny, znaleźliśmy oprawiony w ramki ponad stuletni dokument. Na awersie dokumentu widnieje tarcza przypominająca zegar z gorejącym sercem przebitym strzałą, która była również  wskazówką w tym zegarze.

U góry zwracały uwagę słowa: Cześć! Miłość! Wynagrodzenie! Sercu Jezusowemu!

Rewers obrazka zawierał akt zaciągnięcia się do Straży Honorowej ówczesnego kapitana WP Jerzego Żychowskiego podpisany własnoręcznie przez oficera  w dniu 5 września 1919 roku. Kapitan wybrał godzinę swej Straży między 9 a 10 godziną.

Dla ułatwienia prezentujemy rewers obrazka:

STRAŻ HONOROWA
NAJŚWIĘTSZEGO SERCA PANA JEZUSA
została kanonicznie zaprowadzona

W kościele Sióstr Nawiedzenia N.M.P.w Krakowie w roku 1869 i obdarzona wszystkimi
Odpustami rzymskiego Arcybractwa Najśw. Serca Jezusowego oraz wielu innymi odpustami.

PATRONOWIE:
MATKA SERCA JEZUSOWEGO< ŚW. JÓZEF, ŚW. FRANCISZEK
Z ASYŻU, ŚW> FRANCISZEK SALEZY, BŁ. MAŁGORZATA MARYA

„Urągania i nędzy czekało serce moje. I szu-
kałem, kto by się ze mną smucił, a nie było
i ktoby pocieszył. A nie znalazłem”. (Ps. 68) 

 AKT

ZACIĄGNIĘCIA SIĘ DO STRAŻY HONOROWEJ.

najmilszy i najbardziej miłujący JEZU, ja kapitan Żychowski

zaciągam się dziś dobrowolnie i z całego serca do Straży

Honorowej Twego Boskiego Serca, by to Serce godne uwiel-

bienia wedle mej możności wychwalać, by Mu dowieść mej

miłości, by Je pocieszyć w zapomnieniu i niewdzięczności,

jakich doznaje od ludzi. Przyrzekam Ci, że za łaską Twoją,

starać się będę wiernie stawiać się od godziny 9 do 10 godziny,

którą sobie na Godzinę Straży obieram. Na stanowisku poświecenia, wy-

nagrodzenia i miłości. Racz, o doby mój Panie, z każdym dniem po-

mnażać we mnie miłość, poświęcenie i wierność! O tę samą łaskę

błagam Cię dla wszystkich członków Straży Honorowej, przez Najsłodsze

Serce Twej Niepokalanej Matki. Amen.

                                           Na dowód czego własnoręcznie podpisuję to uroczyste
                                           zobowiązanie się.

W Warszawie dnia 5 września 1919 roku
Kapitan Żychowski

Słodkie Serce Jezusa, proszę Cię najgoręcej,
spraw, niech Cię kocham,  kocham coraz więcej!
Matko Serca Jezusowego, weź Straż Honorową
pod Swoją obronę!

1. Jerzy Żychowski został (a) przyjęty (a) do Straży Honorowej N. Serca Jezusowego dnia 5 września 1919 r.

Podpis Dyrektora lub Zelatora przyjmującego do Arcybractwa

…………………………………………..

Przedruk wzbroniony
7072
Imprimatur
Ab ordynariatu princ. eppal.
Cracoviae, 5 septembris 1919
+ Adam Stephanus

Nie wiemy czy mjr. Jerzy Żychowski był w 1919  roku mieszkańcem Ożarowa. Udokumentowana jest jego obecność w 1926 roku, gdy był jednym z założycieli Towarzystwa Miłośników Ożarowa wspólnie z Wincentym Majewskim..Mieszkał w willi przy ulicy 3 Maja 10.

5 sierpnia 1939 roku wziął ślub z 20 lat młodszą Justyną Krystyną z domu Drewien, córką Wincentego i Stefanii z domu Rybakowskiej. Pochodziła z Puław i pracowała jako nauczycielka języka niemieckiego.

Krótko przedstawimy majora Jerzego Żychowskiego.

Zdjęcie przedstawia majora art. Jerzego Żychowskiego z matką.  Helena Żychowska z domu Bartoszewska zmarła w 1945 roku i została pochowana na cmentarzu w Ołtarzewie.

Zdaniem eksperta Michała Kochanka:
Na zdjęciu Jerzy Żychowski jest w stopniu majora. Wskazuje na to rogatywka garnizonowa z dwoma galonami i jedną gwiazdką oraz widoczne na naramienniku podobne dystynkcje. Zdjęcie można datować na okres między 1927 a 1935, według mnie mogło być zrobione w latach 1933-34. Jerzy Żychowski jest na tym zdjęciu w mundurze obowiązującym do 1935 roku, kiedy to ustawa mundurowa wprowadziła nowy wzór umundurowania. W nowym mundurze major brał ślub w 1939 roku. 

Jerzy Henryk Żychowski urodził się w 1894 roku w Częstochowie. Był synem Leopolda i Heleny z Bartoszewskich .
Ukończył Szkołę Wojskową w Kazaniu, Oficerską Szkołę Artylerii w Fontainebleau, Wyższą Szkołę Wojskową w Warszawie (1923-25) i został oficerem dyplomowanym.
Dowborczyk, członek Sztabu Generalnego, współpracownik Polskiej Katolickiej Agencji Prasowej, asystent gen. Juliusza Rómmla. W czasie kampanii wrześniowej powołany do czynnej służby w kwatermistrzostwie Sztabu Głównego jako oficer do zleceń (4-30 IX 39), więzień oflagu Murnau, po uwolnieniu 29 IV 1945 w OPO Murnau jako Szef Biura Kontaktowego z władzami USA. Oficer obozu w Käfertalu. Pracował potem w bazach amerykańskich we Francji i w Niemczech w Polskich Kompaniach Wartowniczych. Nie wrócił do Polski. Był poliglotą, znał rosyjski, angielski, francuski, włoski, niemiecki, litewski . Zmarł na obczyźnie w 1968 roku. Został pochowany w Niemczech, w Bawarii w miejscowości Grafenwöhr.

Nie tylko major Jerzy Żychowski wstąpił do Straży Honorowej Serca Jezusowego.

Dowiedzieliśmy się o kolejnej osobie z naszej lokalnej społeczności, która również była  członkiem tego Arcybractwa. To mieszkanka Ołtarzewa Małgorzata Fiut z domu Zasłona.

Dokument z 14 sierpnia 1937 roku zaciągnięcia sie do Straży Honorowej Serca Jezusowego wystawiony Małgorzacie Fiut. Zdjecie z kolekcji Michała Kochanka.

Małgorzata Fiut została przyjęta do Arcybractwa Straży Honorowej 14 sierpnia 1937 roku. Na Godzinę Straży wybrała czas między 2 a 3 godziną.

Małgorzata z Zasłonów i jej mąż Franciszek Fiut w starszym wieku. Fotografia wykonana przed 1940 rokiem, z kolekcji Piotra Kochanka.

.Małgorzata Fiut z domu Zasłona (1872-1948). Urodzona w Latchorzewie i ochrzczona w Starych Babicach. Córka Jana i Heleny z domu Świątkowskiej. Wyszła za mąż 30 stycznia 1889 roku za Franciszka Fiuta (1865-1940), syna Antoniego i Julianny Ludwiki z domu Łuczak.  Ślub odbył się w Starych Babicach.

Mieli dzieci:

• Stanisław Wojciech (1890), 
• Marianna (1891-1965, żona Teofila Rusiniaka, który rozstał rozstrzelany w Palmirach w 1940 wraz ze swoim synem),
• Jan (1893, ożeniony w 1933 roku z Leokadią Winkler z domu Reterską),
• Jadwiga (1894-1894),
• Józef (1895-1896),
• Genowefa (1896-1989) żona Edwarda Lubańskiego, 
• Stefan (1899-1988), mąż Stefanii Janiny Zielińskiej
• Zofia (1900-1900),
• Roman (1901-1901),
• Janina (1902-1999), żona Bolesława Kunce,
• Ewa (1906-1906),
• Bolesław (1910-1911).

Rodzina mieszkała w Ołtarzewie na działce przy ulicy Poznańskiej (obecny numer  działki 285, 7 i 9), po lewej stronie Poznańskiej jadąc do Błonia, naprzeciwko pustej działki przed Dworem Ołtarzew.

Krótka historia Straży Honorowej

Rafał Zaremba przygotował krótką historię bractwa Straży Honorowej.

Straż Honorowa Najświętszego Serca Pana Jezusa związana jest z dwiema osobami. Są to dwie zakonnice zakonu Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny założonego w 1610 roku przez św. Franciszka Salezego we Francji znane w Polsce pod nazwą Wizytek. 25 maja 1671 do tego zgromadzenia wstąpiła Małgorzata Maria Alacoque. Od 1674 roku miała objawienia Pana Jezusa. Przedstawiał jej swe Serce, kochające ludzi i spragnione ich miłości. Chrystus żądał od Małgorzaty, by często przystępowała do Komunii świętej, jak tylko pozwoli jej na to posłuszeństwo, a przede wszystkim tego, by przyjmowała Go w Komunii świętej w pierwsze piątki miesiąca. Polecał także, aby w każdą noc z czwartku na pierwszy piątek uczestniczyła w Jego śmiertelnym konaniu w Ogrójcu między godziną 23 a 24: „Upadniesz na twarz i spędzisz ze Mną jedną godzinę. Będziesz wzywała miłosierdzia Bożego dla uproszenia przebaczenia grzesznikom i będziesz się starała osłodzić mi choć trochę gorycz, jakiej doznałem”.

Od 1686 święto Najświętszego Serca Jezusa (w pierwszy piątek po oktawie Bożego Ciała) było obchodzone we wszystkich klasztorach sióstr wizytek. Oficjalnie kult Najświętszego Serca Jezusa został uznany w 1765 roku.

W 1825 roku urodziła się Konstancja Bernaud, która od dziecka miała szczególne nabożeństwo do Serca Jezusa. W 1849 roku została przyjęta do zakonu Nawiedzenia NMP i przyjęła imię Marie du Sacré-Cœur (Maria od Najświętszego Serca). W klasztorze w Bourg-en-Bresse istniało Bractwo Serca Jezusowego i tu s. Maria od Najświętszego Serca miała wizję i pod jej wpływem narysowała tarczę zegara, w środku której znajdowało się włócznią przebite Serce Jezusa. U góry rysunku umieściła słowa: cześć, miłość, wynagrodzenie, zaś u dołu – Straż Honorowa Najświętszego Serca Pana Jezusa. Każdy z członków Straży Honorowej wybierając jedną godzinę w ciągu dnia przeżywaną w zjednoczeniu z Eucharystycznym Sercem Jezusa, ofiarował swoje codzienne zajęcia w duchu miłości i wynagrodzenia za grzechy ludzi, nie przerywając swoich normalnych, codziennych zajęć. Siostra Maria ułożył również modlitwę „Ofiarowanie Godziny Straży”: O Jezu, Najsłodszy Zbawicielu, ofiaruję Ci tę Godzinę Straży, podczas której łącząc się z (tu wymienić patronów Godziny Straży), pragnę w szczególny sposób kochać Cię, wielbić, a nade wszystko pocieszać Twoje Boskie Serce moją miłością.

Siostra Maria określiła, że w kolejnych godzinach, począwszy od 12.00, należy łączyć się szczególnie z: Matką Bożą, św. Józefem i Świętymi, sprawiedliwymi na ziemi, Serafinami, Cherubinami, Tronami, Panowaniami, Mocami, Potęgami, Księstwami, Archaniołami, Aniołami.

Pierwsza Straż Honorowa NSPJ powstała we Francji 13 marca 1863 w klasztorze w Bourg-en-Bresse i szybko rozpowszechniała się po krajach Europy i Ameryki. W marcu 1864 roku ustanowione zostało Bractwo Straży Honorowej. W 1878 roku papież Leon XIII podniósł Straż Honorową do godności arcybractwa, czyli bractwa z prawem agregowania do siebie innych bractw.

Na ziemiach polskich Straż Honorowa istnieje przy klasztorze wizytek w Krakowie od 1869 roku. Zatwierdzenie arcybractwa możliwe było dopiero po odzyskaniu przez Polskę niepodległości i powstało 19 stycznia 1919 roku.

We wrześniu 1969 roku zmieniono nazwę Arcybractwa Straży Honorowej na Stowarzyszenie Godziny Obecności przy Sercu Jezusa. Pod tym tytułem nowe statuty zostały ostatecznie zatwierdzone przez Watykan 6 grudnia 1977 roku. Nazwa ta jednak nie przyjęła się zbytnio i członkowie do dziś używają tradycyjnej.

Arcybractwo istnieje w Polsce do dnia dzisiejszego, od ponad 150 lat. W kościołach gdzie są członkowie jest umieszczony w widocznym miejscu zegar Straży Honorowej.

Może zgłoszą się inni członkowie Arcybractwa z naszych okolic?

Dziękujemy Michałowi Kochankowi za udostępnienie dokumentu swojej praprababci i przekazanie informacji o jej rodzinie.

Powiązane zdjęcia: